COLUMN

ERIK SCHRIJFT

Erik Pentenga is vakbondsbestuurder bij FNV Flex. Een belangrijk onderdeel van zijn werkpakket betreft vraagstukken waarmee arbeidsmigranten worden geconfronteerd. Omdat zij meestal uitzendkrachten zijn, is ook voor hen – net als voor de andere uitzendkrachten – aanpassing van de uitzend-cao en de flex-regelgeving in de wet van groot belang om hun problemen met onzekerheid over werk en inkomen op te lossen.

20 JAAR PRATEN

Al ruim twintig jaar praten we in Nederland over de positie van de Europese arbeidsmigrant. Die is zoals bekend niet best en is dat ook nooit geweest. Zeer karige verdiensten, geen enkele zekerheid van werk en inkomen (soms maar een paar uur werk per week), maar wel doorlopende kosten voor onder meer verplichte dure huisvesting (vaak niet meer dan alleen een bed). En is er op een gegeven moment helemaal geen werk meer, dan zijn ze ook hun huis (bed) kwijt.

Dat moet en kan dus beter. Maar zelfs na twintig jaar praten zijn we nog geen millimeter opgeschoten. Hoe kan dat toch? De meest recente poging om verbetering te brengen in de positie van arbeidsmigranten komt van de speciaal hiervoor benoemde Commissie-Roemer. Die heeft 50 (!) aanbevelingen gedaan die breed door de Tweede Kamer (alleen de VVD niet alle aanbevelingen) zijn onderschreven. Dus aan de slag, zou je zeggen. Wat houdt ons nog tegen?

DOSSIER VAN DETAILS

Ook nu weer speelt op waar we in de afgelopen twintig jaar praten steeds tegenaan zijn gelopen: het is een dossier van details. En het zijn de details die het zo lastig maken om daadwerkelijk iets aan de problemen te doen.

Een voorbeeld – ik wil u niet met alle details vermoeien: Roemer stelt voor de uitzendbureaus te certificeren. Zodat ze zich netjes aan de regels houden. Maar wie certificeert? De Stichting Normering Arbeid (SNA)? Die moet controleren of uitzendbureaus zich aan de regels houden rond bijvoorbeeld de uitbetaling van loon en de afdracht van belastingen en premies. Hoe kan het dan dat ook slechte uitzendbureaus een SNA-stempel krijgen? Omdat de SNA niet goed genoeg controleert. De stichting controleert namelijk niet op het juiste loon. Alleen of er een procedure is die tot uitbetaling van het juiste loon zou kunnen leiden. En ook de Belastingdienst controleert niet of nauwelijks op het juiste loon. Alleen of er belasting wordt betaald; niet of het loon wel klopt.

Controle is een sleutelwoord in dit dossier. En handhaving. We zijn het al jaren met elkaar eens dat er ook echt iéts moet gebeuren (oké, misschien alleen de VVD niet), maar vervolgens gebeurt er ook al jaren niéts. Omdat het kabinet niets doet. Omdat de werkgevers die flexkrachten inhuren niets doen. Zij vinden dat de overheid moet controleren en handhaven... Er wordt over en weer vooral gewezen maar weinig gedaan. En gebeurt er eindelijk wel iets, zoals een nieuwe wet waarin staat dat er op het minimumloon van flexkrachten geen bedragen mogen worden ingehouden ter bekostiging van huisvesting, dan wordt er gelijk een uitzondering gemaakt voor arbeidsmigranten.

DOSSIER VAN WIL EN ONWIL

Ik spreek in dit verband dan ook liever van een dossier van wil en onwil. De onwil heb ik hierboven al benoemd. Nu de wil. Want in ieder geval wij, de FNV, willen heel graag. Wij willen ook veel. Onder meer dat uitzendbureaus die in aanmerking willen komen voor certificering zich niet alleen aan de wet houden, maar ook aan de uitzend-cao. De inspecteurs van de SNA kunnen en moéten dat controleren. Om te zorgen dat dit ook goed gebeurt, zou bijvoorbeeld de Inspectie SZW toezicht moeten houden op de SNA-inspecteurs. Zoals de RDW toezicht houdt op garagebedrijven die APK-keuringen uitvoeren.

De FNV wil dat arbeidsmigranten die naar Nederland worden gehaald een contract krijgen voor minimaal drie maanden, voor minimaal 32 uur werken per week, tegen minimaal het wettelijk minimumloon. De uitzonderingswet op het inhouden van loon voor huisvesting schaffen we af. De arbeidsmigrant komt net als ieder ander in ons land te vallen onder het huurrecht mét huurbescherming. Hoe moeilijk kan het zijn? Zo hebben we meer wensen, maar ik had al beloofd u niet te veel te vermoeien met details.

Ik roep de politiek en de werkgevers, ook de uitzendwerkgevers, op dit dossier van details nu eindelijk om te buigen naar een dossier van wil. Want hoe luidde dat gezegde ook alweer? Oh ja, kort maar krachtig: waar een wil is, is een weg.

Erik Pentenga

Deel deze pagina